Niasin nedir?
Niasin, B3 vitamini aktivitesine sahip iki bileşik olan nikotinik asit ve nikotinamidin (niasinamid) ortak adıdır. Her ikisi de stabil, suda çözünen beyaz kristal tozlardır ve vücutta nikotinamid adenin dinükleotid (NAD) ile fosfatlı formu NADP'ye dönüştürülür.
NAD ve NADP; karbonhidrat, yağ ve proteinlerden enerji elde edilmesi dahil yüzlerce oksidasyon-redüksiyon tepkimesinde görev alır. Çoğu hayvan triptofan amino asidinden bir miktar niasin sentezleyebilir; ancak bu dönüşüm verimsizdir ve türe göre değişir. Kediler yeterli niasin sentezleyemez ve tamamen yemle almak zorundadır.
Hayvan yemlerinde ne işe yarar?
- Kanatlılar: Büyüme, tüylenme ve bacak sağlığını destekler. Eksikliği bacak bozuklukları (diz ekleminde şişlik), kötü tüylenme ve ağız içinde iltihaplanma ile ilişkilidir. Ördek ve hindiler genellikle tavuklara göre daha hassas kabul edilir.
- Domuzlar: Normal büyüme, deri sağlığı ve sindirim sistemi için gereklidir; eksiklikte büyüme geriliği, dermatit ve ishal görülebilir.
- Ruminantlar: Rumen mikroorganizmaları niasin sentezler; ancak yüksek verimli süt ineklerinde, özellikle doğum öncesi ve sonrası geçiş döneminde, enerji ve yağ metabolizmasını desteklemek amacıyla çoğunlukla rumende korumalı formda takviye yapılır.
- Evcil hayvanlar ve balıklar: Niasinin yemle alınması gerekir; özellikle kedilerde triptofandan dönüşüme güvenilemez.
Niasin formları ve kaynakları
Mısır ve buğday gibi tahıllar niasin içerir; ancak bunun büyük bölümü tek mideli hayvanların zor sindirdiği bağlı formlardadır. Bu nedenle tahıl bazlı rasyonlarda doğal niasin ancak kısmen yararlanılabilir durumdadır. Yağlı tohum küspeleri ve hayvansal yan ürünler daha fazla yararlanılabilir niasin sağlar; triptofanca zengin rasyonlar da niasin ihtiyacını bir ölçüde azaltır.
- Nikotinik asit: Yem premikslerinde en yaygın kullanılan form; stabil ve ekonomiktir.
- Nikotinamid: Vitamin kaynağı olarak eşdeğer etkinliktedir; nötr yapısı ve daha az tahriş edici olması nedeniyle bazı uygulamalarda tercih edilir.
- Rumende korumalı niasin: Süt sığırları için rumenden geçecek şekilde kaplanmış ürünler.
Yemde niasin takviye düzeyi nasıl belirlenir?
Beslenme uzmanları niasin düzeyini hayvan türü, yaş ve üretim dönemine göre ihtiyaçtan yola çıkarak belirler ve tahıllardaki doğal niasinin yararlanılabilirliğinin sınırlı olduğunu dikkate alır. Uygulamada birçok formülasyonda hammaddelerden gelen niasin güvenlik payı olarak görülür ve ihtiyaç büyük ölçüde premiksteki ilave niasinle karşılanır. Triptofan düzeyi, büyüme hızı, stres koşulları ve hedef performans da değerlendirmeye katılır. Her durumda yerel mevzuat ve ürün etiketi esastır.
Kalite kriterleri
- Aktif madde içeriği (assay) ve formun doğrulanması: nikotinik asit veya nikotinamid.
- Kurutma kaybı, ağır metaller ve diğer safsızlıklar.
- Premiks içinde homojen dağılım için partikül boyutu ve akışkanlık.
- Uyumluluk: Niasin stabilitesi yüksek vitaminlerdendir; yine de premiksin depolama koşulları (nem, sıcaklık) tüm vitamin paketi açısından önemlidir.
- Analiz sertifikası (CoA) ve parti izlenebilirliği.
CTF Premix ve niasin
Niasin, müşterinin formülasyonuna göre diğer B vitaminleri, yağda çözünen vitaminler ve iz minerallerle birlikte CTF Premix'in vitamin premikslerine, vitamin-mineral premikslerine ve özel premikslerine dahil edilebilir. Üretim, Ankara'daki tesisimizde ISO 9001:2015 ve GMP koşullarında yapılır; her parti, parti doğrulama sayfamızdan kontrol edilebilen analiz sertifikası ve izlenebilirlik bilgisiyle teslim edilir.
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır. Katılım oranı ve ürün seçimi; hayvan türü, yem formülasyonu ve ilgili mevzuat dikkate alınarak bir beslenme uzmanıyla birlikte belirlenmelidir.