B1 vitamini nedir?
Tiamin, bir metilen köprüsüyle birbirine bağlı pirimidin ve tiyazol halkalarından oluşur. Vücutta aktif koenzim olan tiamin pirofosfata (TPP, tiamin difosfat) dönüştürülür.
Hayvanlar çok az tiamin depolayabilir; bu nedenle düzenli olarak yemle alınması gerekir. Tahıllar ve yan ürünleri tiamin içerir; ancak düzeyleri değişkendir ve depolama ile işleme sırasında kayıplar olur. Bu yüzden domuz, kanatlı, balık ve evcil hayvan yemlerinin vitamin premikslerine rutin olarak eklenir.
Tiamin hayvan yemlerinde ne işe yarar?
- Enerji metabolizması: TPP, glikozdan enerji elde edilmesinde kilit basamaklar olan piruvat dehidrogenaz ve alfa-ketoglutarat dehidrogenazın, ayrıca pentoz fosfat yolundaki transketolazın koenzimidir.
- Sinir sistemi: Beyin büyük ölçüde glikoza bağımlı olduğundan eksiklik nörolojik belirtilerle ortaya çıkar; kanatlılarda klasik tablo, başın geriye çekildiği polinöritistir ('yıldız bakışı').
- İştah ve büyüme: Eksiklik tüm türlerde yem tüketimini ve büyümeyi düşürür.
- Ruminantlar: Tiamini normalde rumen mikroorganizmaları sağlar; ancak yüksek kükürtlü rasyonlar veya tiaminaz aktivitesi gibi bozukluklar polioensefalomalazi (serebrokortikal nekroz) ile ilişkilendirilir.
- Balık ve evcil hayvanlar: Tiaminaz içeren çiğ balık veya sülfitle korunmuş hammaddeler tiamini parçalayabildiğinden bu rasyonlarda tiamin düzeyine ayrıca dikkat edilir.
Tiamin mononitrat ve tiamin hidroklorür karşılaştırması
- Tiamin mononitrat: Daha az higroskopiktir ve kuru karışımlarda daha stabildir; bu nedenle vitamin premiksleri ve pelet yem için standart tercihtir. Molekül ağırlığına göre tiamin içeriği yaklaşık %81'dir.
- Tiamin hidroklorür: Suda daha iyi çözünür ve daha higroskopiktir; içme suyu ürünleri, sıvılar ve bazı süt ikame yemlerinde tercih edilir. Tiamin içeriği yaklaşık %79'dur.
- Dönüşüm: 1 g tiamin mononitrat, yaklaşık 1,03 g tiamin hidroklorürle aynı miktarda tiamin sağlar. Bazı spesifikasyonlar B1 vitaminini tuz, bazıları saf tiamin olarak verdiğinden bazın her zaman açıkça belirtilmesi gerekir.
Tiamin düzeyi nasıl belirlenir?
Beslenme uzmanları tiamin düzeyini kilogram yem başına; tür, yaş ve üretim dönemine göre belirler ve peletleme, ekstrüzyon ve premiks depolaması sırasındaki kayıpları hesaba katar. Karbonhidratı yüksek rasyonlar tiamine olan metabolik ihtiyacı artırır. Bazı çiğ balık ve bitkilerdeki tiaminazlar, sülfitler ve bir tiamin analoğu olan koksidiyostat amprolium gibi antagonistler de dikkate alınır. Yerel mevzuat ve ürün etiketi esastır.
Stabilite ve kalite kriterleri
- Kuru madde bazında saflık (analiz) ve her parti için analiz sertifikası (CoA).
- Uygulamaya göre tuz seçimi: kuru premiks için mononitrat, suda çözünürlüğün önemli olduğu yerlerde hidroklorür.
- Isı, alkali pH, nem ve sülfitlere duyarlılık; yüksek düzeyde kolin klorür ve iz mineral içeren premikslerde stabilite azalır.
- Düşük nem ve iyi akışkanlık; homojen dağılıma uygun partikül boyutu.
- Kapalı ambalajda, serin ve kuru ortamda depolama.
CTF Premix ve B1 vitamini
Tiamin mononitrat veya tiamin hidroklorür, müşterinin formülasyonuna göre ve beyan bazı spesifikasyonda netleştirilerek CTF Premix'in vitamin, vitamin-mineral ve özel premikslerine dahil edilebilir. Üretim Ankara'daki tesisimizde ISO 9001:2015 ve GMP kapsamında yapılır; her partinin analiz sertifikası vardır ve web sitemizdeki parti doğrulama sayfasından izlenebilir.
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır. Katılım oranı ve ürün seçimi; hayvan türü, yem formülasyonu ve ilgili mevzuat dikkate alınarak bir beslenme uzmanıyla birlikte belirlenmelidir.