Kalsiyum D-pantotenat nedir?
Pantotenik asit (B5 vitamini), suda çözünen bir B vitaminidir. Serbest asit formu kararsız ve nem çeken yağımsı bir maddedir; bu nedenle vitamin, kalsiyum tuzu olan kalsiyum D-pantotenat şeklinde üretilir ve ticareti yapılır. Kalsiyum D-pantotenat beyaz, görece stabil ve premikse kolay karışan bir tozdur.
Vitamin aktivitesi yalnızca D-izomerine aittir. Kalsiyum D-pantotenatın ağırlığının yaklaşık %92'si pantotenik asittir; rasemik kalsiyum DL-pantotenat ise saf D-formun yaklaşık yarısı kadar aktivite sağlar. Ürünler karşılaştırılırken veya formülasyonda dönüşüm yapılırken bu fark mutlaka dikkate alınmalıdır.
Hayvan yemlerinde ne işe yarar?
- Metabolizma: Pantotenik asit, sitrik asit döngüsü, yağ asitlerinin sentezi ve yıkımı ile kolesterol ve steroid hormon sentezi için gerekli olan koenzim A'nın bileşenidir.
- Kanatlılar: Büyümeyi, tüylenmeyi ve deri bütünlüğünü destekler. Civcivlerde tipik eksiklik belirtileri kötü tüylenme ile gaga köşelerinde ve ayaklarda kabuklu lezyonlardır; damızlıklarda kuluçka randımanı da etkilenebilir.
- Domuzlar: Büyüme, üreme ve sinir sistemi işlevleri için gereklidir. Klasik eksiklik belirtisi, büyüme geriliği ve ishalle birlikte görülen, bacakların anormal şekilde yükseğe kaldırıldığı "kaz adımı" yürüyüşüdür.
- Ruminantlar: Rumen mikroorganizmaları pantotenik asit sentezlediği için ergin hayvanlarda rutin takviye genellikle gerekmez; genç buzağılar ise yemle alınan kaynaklara bağımlıdır.
Formları ve kaynakları
Pantotenik asit yem hammaddelerinde yaygın olarak bulunur; ancak mısır ve bazı diğer tahıllarda düzeyi görece düşüktür ve işleme ile depolama sırasında bir kısmı kaybolabilir. Bu nedenle kanatlı ve domuzlara yönelik mısır-soya bazlı rasyonlar normalde takviye edilir.
- Kalsiyum D-pantotenat: Kimyasal sentez ve izomer ayrımı ya da fermantasyon temelli yöntemlerle üretilen standart yem formu.
- Kalsiyum DL-pantotenat: Rasemik form; yalnızca D-kısmı aktiftir.
- Küçük ölçekli karışımlarda kolay kullanım için taşıyıcı üzerinde seyreltilmiş veya adsorbe formlar.
Katılım düzeyi nasıl belirlenir?
Takviye düzeyi; hayvan türü, yaş ve üretim dönemine göre ihtiyaçtan yola çıkılarak, ana hammaddelerin pantotenik asit içeriği ile peletleme ve depolama sırasında beklenen kayıplar dikkate alınarak belirlenir. Formülasyonlarda değerler pantotenik asit ya da kalsiyum D-pantotenat cinsinden ifade edilebildiğinden, spesifikasyonlar karşılaştırılmadan önce hangi bazın kullanıldığı kontrol edilmelidir. Yerel mevzuat ve ürün etiketi esastır.
Kalite kriterleri
- Kalsiyum D-pantotenat içeriği (assay) ve kalsiyum içeriği.
- D-izomerini (aktif form) doğrulayan spesifik optik çevirme değeri.
- Kurutma kaybı: Ürün bir miktar higroskopik olduğundan nem kontrolü ve sıkı ambalaj önemlidir.
- Ağır metaller ve diğer safsızlıklar.
- Analiz sertifikası (CoA) ve parti izlenebilirliği.
CTF Premix ve kalsiyum D-pantotenat
Kalsiyum D-pantotenat, müşterinin formülasyonuna göre diğer B vitaminleri ve iz minerallerle birlikte CTF Premix'in vitamin premikslerine, vitamin-mineral premikslerine ve özel premikslerine dahil edilebilir. Üretim, Ankara'daki tesisimizde ISO 9001:2015 ve GMP koşullarında yapılır; her parti analiz sertifikası ve parti izlenebilirliği ile teslim edilir.
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır. Katılım oranı ve ürün seçimi; hayvan türü, yem formülasyonu ve ilgili mevzuat dikkate alınarak bir beslenme uzmanıyla birlikte belirlenmelidir.